.RU
Карта сайта

Меладраматычная гісторыя на дзве дзеі - старонка 3

(Паўза.) Вы ж усё нашае жыццё знішчылі! І душы нашыя загубілі!.. Да вайны я нават муху не мог забіць: злаўлю, каб не гула, і ў фортку выпускаю. А цяпер гатовы перагрызці горла кожнаму немцу!.. (Ускоквае, адыходзіць да акна. Доўгая паўза. Шуміць навальніца.) Трэба вады набраць, пакуль дождж не скончыўся... Пайду пастаўлю вядро...
Саша бярэ вядро і выходзіць.
ТАНЯ. Саша!.. Саша!.. (Усхопліваецца, садзіцца).

КУРТ. Ён выйшаў...

ТАНЯ. Зусім пайшоў?

КУРТ. Не, ён вернецца.

Уваходзіць САША.

САША (Тані). Ты чаго ўсхапілася? Ляжы!

ТАНЯ. Саша, не пакідай мяне! Мы разам пойдзем!

САША. Куды гэта ты пойдзеш, цікава?

ТАНЯ. Назад, на фронт!

САША. Табе адляжацца трэба.

ТАНЯ. Я ўжо адляжалася... (Валіцца на канапу).

САША (падыходзіць да Тані, кранае лоб, рукі). Палыхае ўся!

КУРТ. Яна не памрэ, Саша?

САША. Я не дам ёй памерці!

Саша крочыць да таза з глінаю, робіць ляпух, заварочвае яго

ў анучку, кладзе Тані на лоб. Робіць другі, кладзе на грудзі.

ТАНЯ. Не трэба!.. Холадна! Яму там холадна!

САША (хутае яе). Бабуля казала, што хвораму павінна зрабіцца вельмі дрэнна. Так дрэнна, нібыта ён ужо памірае. Гэта хвароба так цяжка выходзіць. Яна чапляецца за чалавека кіпцюрамі, ірве ягонае цела на кавалкі, пакуль гліна ўсё благое не выцягне. А калі дрэнна не робіцца – значыцца, лячэнне не дапамагло... У цябе вось быў крызіс – і гэта добра. І Таня таксама ачуняе...
Саша выходзіць, прыносіць вядро з вадой. Сядае на свой матрац. Доўгая паўза.
КУРТ. Паслухай, Саша... Ты толькі не злуй, добра?.. Вазьмі мяне

з сабою...

САША. Куды – з сабою? Я ж на фронт пайду.

КУРТ. На фронце таксама патрэбны перакладчыкі...

САША. Я табе тут не памочнік!

КУРТ. Ты не зразумеў! Мы з табою разам будзем... Супраць фашыстаў!

САША. Не веру я табе.

КУРТ. Чаму – не верыш?

САША. Таму што на фронце, між іншым, забіваць трэба. Калі ты збіраешся ваяваць супраць сваіх – значыцца, ты абавязаны страляць

у немцаў. Зможаш?

КУРТ. А хіба перакладчыкі павінны страляць?

САША. Курт, гэта вайна!

КУРТ (няўпэўнена). Што ж, калі ў вас і перакладчыкі страляюць,

я таксама буду... Возьмеш мяне?

САША. Хочаш – сам ідзі. Толькі нашыя цябе ўсё роўна не прымуць.

КУРТ. А мы нікому не скажам, што я – немец. Я апрануся ў іншую адзежу, і ніхто не здагадаецца...

САША. Здагадаюцца! У цябе твар не савецкі.

КУРТ. Як гэта?

САША. У нашых людзей выраз твара іншы.

КУРТ. А я зраблю ваш выраз!

САША. Не атрымаецца! Для гэтага трэба нарадзіцца тут. Трэба думаць, як мы. Жыць, як мы. Дыхаць нашым паветрам, есці нашую ежу. І наогул – трэба быць савецкім чалавекам.

КУРТ. Я змагу, у мяне мама – руская.

САША. Заладзіў пра сваю маму... Твая мама паехала адсюль яшчэ да рэвалюцыі – якая ж яна руская? І тым больш – ніяк не савецкая.

КУРТ. Саша, калі ласка, абяцай, што не пойдзеш без мяне. Адзін я тут прападу!

САША. Слухай, ты!.. Што табе ад мяне трэба?! Рабі што хочаш!

Зваліўся на маю галаву!.. (Устае, бярэ рукзак).

КУРТ. Ты куды?

САША. Далей ад цябе!.. (Важдаецца з рукзаком. Паўза.) У нас прадуктаў мала. Пайду ў вёску, здабуду што-небудзь... А ты прыглядвай за Таняй... Гліна павінна ляжаць каля дзвюх гадзін. Потым зменіш. Больш дзвюх гадзін ляпух трымаць нельга, каб хвароба назад не вярнулася... Есці Тані не давай, ёй пагаладаць трэба. Папросіць піць – зрабі крыху глінянай вады... Так, і яшчэ: калі здымеш ляпухі, адразу ж закапай іх у зямлю. Іх абавязкова трэба закопваць – так бабуля гаварыла. Інакш хвароба назад у цела перапаўзе... (Накіроўваецца да выхада).

КУРТ. Вяртайся хутчэй!

САША (не азірнуўшыся). Як атрымаецца... (Выходзіць).

Канец першай дзеі.
Дзея другая
Мінск 1998 года, лета.

Аднапакаёвая бедная кватэрка. На вузкай канапе, кутаючыся ў плед, сядзіць ТАНЯ (цяпер ужо – Таццяна Пятроўна).

За акном шуміць навальніца.

ТАНЯ (размаўляе па тэлефону). А што, у вашым раёне гэтак жа грамыхае?.. Я ўсё жыццё не люблю навальніцу. З-за яе, між іншым, другі дзень не ўключаю тэлевізар, і таму канчаткова здзічэла, абсалютна не ведаю, што робіцца ў свеце... Які яшчэ грамаадвод?.. На даху?.. Гэта праўда, што ён там ёсць?.. Дзякуй, ты мяне трошкі супакоіла... Не, тэлефон не адключаю нават у навальніцу, без яго я проста памру. Гэты прадмет прыдумалі спецыяльна для такіх, як я: старых, самотных, хворых і лянівых. Ён стварае хоць нейкую ілюзію жыцця. Да таго ж – можна гаварыць з людзьмі і не гараваць, што ў мяне гэткі жудасны выглед. Уяўляеш, я цэлымі днямі не падыходжу да люстэрка, каб не закрычаць ад жаху... Ну чаго ты смяешся? Праўда! Тое, што яно адлюстроўвае, не можа быць мною! Калісь ў маладосці я пазірала на старых жанчын і думала: няўжо і я такой зраблюся? Божа мой, ды нізавошта, ніколі! Лепей памерці!..

Слухае, смяецца.

Добра, ты мяне амаль пераканала. Буду ўгаворваць сябе, што гэта

з люстэркам нешта здарылася і яно скажае мой цудоўны вобраз... Ах, дарагая, ну як можа адчуваць сябе “дзяўчынка” ў мае гады? У мяне баліць многае і штодзень. Праўда, суцяшае тое, што калі ў такім узросце нічога не баліць, то гэта азначае, што чалавек ужо памёр...

Дарэчы, я адмовілася ад паслуг сваёй дамы з райсабесу. Ты толькі падумай: прыбягае на некалькі хвілінак, нешта скажа пра надвор’е – і след прастыў. У мяне баліць спіна, я не магу сагнуцца, а яна ніколі не здагадаецца працерці падлогу, хаця б чыста сімвалічна, хаця б дзеля таго, каб сімуляваць энтузіязм! Аднойчы я адважылася вымавіць, што няблага было б прайсціся са швабраю, дык яна зрабіла выглед, нібыта не разумее, пра што гаворка. Вылупіла свае вочкі і ўсміхаецца. І ўсё, і болей нічога! Я цярпела-цярпела і патэлефанавала яе начальству, “настукала” і папрасіла яе замяніць. Абяцалі прыслаць другую. Якую-небудзь юную дзяўчынку, якая яшчэ не паспела счарствець... Што? Каструля згарэла?.. Добра, бяжы ратуй сваю каструлю...

Кладзе трубку, глядзіць у вакно.

І калі яна скончыцца, гэтая навальніца?..

Набірае нумар.

Алё!.. Тэлефонная станцыя? Добры дзень!.. Выбачайце, калі ласка, што турбую вас з-за такой дробязі... Скажыце, ці небяспечна ў час гэткай навальніцы гаварыць па тэлефону?.. Сапраўды?.. Ой, як вы мяне ўзрадавалі! Ведаеце, адна мая знаёмая ў час навальніцы абавязкова выключае тэлевізар. Я ёй кажу: не бойся, таму што ў горадзе на дахах стаяць грамаадводы, а яна не верыць і баіцца. Абавязкова патэлефаную ёй і скажу, што я не памылялася... Што?.. Усё-ўсё, выбачайце! Не буду вам перашкад...

Кладзе трубку. Дабрадушна.

Хамка, магла б і больш ветліва... Каму яшчэ пателефанаваць?..

Набірае нумар.

Алё!.. Алё! Юра? Добры дзень, гэта Таццяна Пятроўна. Бабуля дома?.. На дачы? Што яна робіць там у такую непагадзь?.. Зразумела... Не-не, нічога. Проста хацела пагаварыць... Як твае справы?.. Што ж, не буду перашкаджаць...

Кладзе трубку. І адразу ж звоніць тэлефон.

Алё!.. Дзень добры, Валянціна Мікалаеўна... Нічога з тэлефонам не здарылася, гэта я так доўга размаўляла... Не, тэлевізар я не гляджу –

з-за навальніцы. А што там?... (Слухае, мяняецца тварам.) Па якому каналу?.. Так, дзякуй вялікі! Зараз уключу!..

Кідае трубку на рычаг, ўключае тэлевізар.

ГОЛАС КУРТА. Гэтыя людзі пакінулі незабыўны след у маім жыцці. Я спецыяльна прыехаў у вашую краіну, каб адшукаць іх.

ВЯДУЧАЯ. Калі ласка, яшчэ раз назавіце іхнія імёны.

КУРТ. Іх звалі Саша Рагозін і Таня Сакалова. А я – Курт Зэгерс

з Ляйпцыгу.

ВЯДУЧАЯ. Ну што ж, спадар Зэгерс, будзем спадзявацца, што ўдзельнікі гэтай дзіўнай гісторыі альбо іхнія сваякі паглядзелі нашую перадачу і патэлефануюць у рэдакцыю. Наш тэлефон – 289-72-46. Мы развітваемся з вамі, дарагія тэлегледачы. Усяго вам найлепшага, да новых сустрэч!

Таня запісвае нумар, вылючае тэлевізар. Доўга сядзіць

у задуменні, гледзячы ў вакно. Затым набірае нумар.

ТАНЯ (у трубку). Валянціна Мікалаеўна?.. Так, паглядзела, але толькі самы канец. Гэта сапраўды была я. Столькі часу прайшло!.. Не,

мы ніколі пасля таго не бачыліся – а ні з Куртам, а ні з Сашам... Валянціна Мікалаеўна, як вы думаеце, тэлефанаваць мне на тэлебачанне ці не?.. Мяркуеце?.. Але ж яны зробяць з нашай сустрэчы публічнае шоу, а мне зусім не хочацца хвалявацца на вачах усёй краіны. Ды й выглядаю я для тэлеэкрана не вельмі прэзентабельна, мякка кажучы...

А дзе можна сустрэцца?.. Не-не, толькі не ў рэстаране! Я заплаціць не змагу – з гэткаю пенсіяй, а за чужы кошт... Не-не, я не магу!.. У якім-небудзь скверы? А што? Гэта выйсьце! Можна менавіта тут, каля майго дома. Так я і зраблю... Калі шчыра, то боязна. Яны ж памятаюць мяне дзевятнаццацігадоваю, а тут – сівая і нямоглая бабулька. Я разумею, што гэта не рамантычнае спатканне, але ўсё ж такі... А што ён казаў?..

Доўга слухае, гледзячы ў вакно.

Так, усё гэтак і было... Уяўляеце, гэты семнаццацігадовы хлопчык

Саша прымаў у мяне роды! Я раджала і адначасова кіравала ім. А ён – страшэнна напалоханы, вось-вось страціць прытомнасць. І я з апошніх сіл намагалася не крычаць, каб не напалохаць яго яшчэ больш... Курт?

У яго была параненая нага, ён не мог хадзіць...

Выцірае слёзы.

У мяне тады нарадзіўся сын. Дзень ягоных народзінаў быў і днём смерці – хлопчык памёр праз гадзіну пасля родаў... Не, Саша зрабіў усё, што мог зрабіць у тых умовах, а потым яны абодва мяне ратавалі. Я была ніякая, мне жыць не хацелася!.. Што?.. Валянціна Мікалаеўна, дарагая,

я вам потым раскажу, добра? Зараз я не магу... Не магу! Прабачце, мая харошая... Не-не, не хвалюйцеся, калі ласка, са мною ўсё ў парадку,

я зараз супакоюся... Так, да пабачэння!

Кладзе трубку, ціха плача.

Звоніць тэлефон. Таня не адразу бярэ трубку.

Алё... Так, Надзейка... Уратавала сваю каструлю? От і добра... Не, нічога не здарылася. Дакладней, здарылася, але мы пагаворым пра гэта потым, добра? Не крыўдуй, калі ласка... Не-не, ніхто не захварэў і не памёр! Наадварот – знайшоўся ... Так, і таму я плачу... Надзечка, мілая, не зараз.

Добра?..

Кладзе трубку. Павольна набірае нумар.

Алё... Тэлебачанне?.. Гэта Таня Сакалова... Дакладней, Таццяна Пятроўна... Толькі што была перадача, вы гутарылі з Куртам Зэгерсам з Германіі...

Зацямненне. Шуміць навальніца.

Лаўка ў скверы – праз дзень. Да лаўкі няўпэўнена

падыходзіць пажылы мужчына з букетам. Усё ягонае аблічча выдае ў ім іншаземца. Гэта КУРТ. Ён сядае, хвалюецца, глядзіць на гадзіннік... Час ідзе вельмі марудна.
З’яўляецца САША (цяпер ужо – Аляксандр Іванавіч).

Апрануты па-старэчаму старамодна, у руцэ – поліэтыленавы пакет з бутэлькаю гарэлкі.

Саша супыняецца на адлегласці, пільна глядзіць на Курта.

САША. Выбачайце...

КУРТ (узнімаецца насустрач). Саша?..

САША. Так... А дакладней... Аляксандр Іванавіч Рагозін...

КУРТ. Ты не пазнаеш мяне? Я – Курт!

САША. А як жа, пазнаю... Мне сказалі пра гэтую лаўку, калі я патэлефанаваў на тэлебачанне...

Курт працягвае яму руку, Саша выцірае сваю аб пінжак, і яны абменьваюцца рукапацісканнем.

Дазвольце прысесьці?

КУРТ. Так, канешне!

Абодва сядаюць. Няёмкая паўза. Гэтая напружанасць

будзе паміж імі доўгі час.

Ты змяніўся... Калі б сустрэў цябе ў натоўпе – не пазнаў бы...

САША. Так, мы абодва... Так бы мовіць... (Паўза.) Таня ведае, што мы тут?

КУРТ. Так, канешне... Мне ўчора патэлефанавалі з тэлебачання і сказалі, што яна назначае нам сустрэчу ў гэтым скверы...

САША. Дык то яна прыдумала гэтую лаўку? Цікава, чаму менавіта тут?

КУРТ. Не ведаю...

САША. Лепей было б у памяшканні, а то можа дождж пайсці...

У нас зараз сезон такі... Мокры!

КУРТ. Так, я тут чатыры дні, і ўвесь час ідзе дождж. І навальніца...

САША. Не, у памяшканні ўсё-ткі спякотна. Добра, што мы на свежым паветры... (Паўза.) Таня спазняецца?

КУРТ (глядзіць на гадзіннік). Не. Гэта мы прыйшлі раней.

САША. Я спецыяльна, каб трошкі абвыкнуцца...

КУРТ. Я таксама...

САША. А вы...

КУРТ (перабівае). Саша, давай на “ты”, як калісь...

САША. Добра... (З натугай.) А ты... па-ранейшаму хораша размаўляеш па-нашаму.

КУРТ. Так, неблага...

САША. Ну як ты жывеш?

КУРТ. Неблага... А ты?

САША. І я – таксама... (Паўза.) Ну як, ты стаў пісьменнікам?.. Памятаю, ты збіраўся кнігу напісаць, калі вернешся дадому.

КУРТ. Я так і не напісаў яе. Пачаў і кінуў... Мабыць, не хапіла таленту...

САША. Шкада, цікава было б пачытаць... А кім ты стаў?

КУРТ. Будаўніком, а потым – архітэктарам. Ляйпцыг свой узнімаў пасля вайны.

САША. Гэта добра. Будаваць – заўсёды лепей, чым разбураць...

КУРТ. А якая ў цябе прафесія?

САША. Зараз ужо ніякая – я пенсіянер. А так – скончыў інстытут, працаваў інжэнерам на заводзе. Некалькі гадоў вісеў на Дошцы гонару.

КУРТ. Як – вісеў? Навошта?

САША. Ну, гэта не я вісеў, канешне, а мой фотаздымак. За харошую работу, так бы мовіць...

КУРТ. Зразумела... Ты часта бачышся з Таняю?

САША. Не, я нават не думаў, што яна таксама жіве ў Мінску. Да вайны яна, праўда, тут жыла, але жыццё – яно такое, можа закінуць

куды заўгодна...

КУРТ. А чаму ты не адшукаў яе?

САША. Ды неяк не атрымалася... Ізноў жа – такое жыццё... А ты правільна зрабіў, што знайшоў нас!

КУРТ. Дапамог шчаслівы выпадак: мой сын ехаў сюды на сваім грузавіку і ўзяў мяне з сабою. Ён бізнесмэн.

САША. Бізнесам, значыцца, займаецца? Гэта добра. У нас гэта таксама модна, усе зрабіліся бізнесмэнамі.

2014-07-19 18:44
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • Контрольная работа
  • © sanaalar.ru
    Образовательные документы для студентов.